หมออุ๊ยเองนะคะ วันนี้หมออยากชวนทุกคนมาดูเรื่องใกล้ตัวที่หลายคนอาจมองข้ามเวลาเลือกแว่น นั่นก็คือ “ขนาดของกรอบแว่นตา” ค่ะ เพราะส่วนใหญ่เวลาเลือกแว่นสักอัน มักเริ่มจากทรง สี หรือแบรนด์ก่อน เพราะเป็นสิ่งที่เห็นได้ทันที แต่จริง ๆ แล้วขนาดกรอบแว่นสำคัญมากค่ะ เพราะถ้าขนาดไม่เหมาะ กรอบอาจหลวมจนเลื่อนลงมา คับบริเวณขมับ หรือทำให้ตำแหน่งแว่นเปลี่ยนระหว่างวันได้
วันนี้หมออุ๊ยเลยอยากพามาดูวิธีเช็กเบื้องต้นว่ากรอบแว่นตาที่ชอบ มีขนาดเหมาะกับใบหน้าของเราหรือไม่ ใครกำลังจะตัดแว่นใหม่ อ่านบทความนี้ไว้ก่อน จะช่วยให้เลือกกรอบได้อย่างเข้าใจมากขึ้นค่ะ
หัวข้อที่หมออุ๊ยอยากเล่า
ทำไมขนาดกรอบแว่นตา ถึงสำคัญกว่าที่คิด?
การเลือกกรอบแว่นที่ดีไม่ได้ดูเพียงว่า “ใส่แล้วสวยไหม” แต่ต้องดูด้วยว่า กรอบมีขนาดและสัดส่วนเหมาะกับใบหน้า รวมถึงเหมาะกับการใช้งานของเราหรือไม่ โดยเฉพาะแว่นสายตา เรื่องขนาดกรอบไม่ได้เกี่ยวกับความสวยเท่านั้น เพราะตำแหน่งของกรอบต้องมีความสัมพันธ์กับตำแหน่งของเลนส์แว่นตาและจุดที่เรามองผ่านเลนส์ด้วย เพื่อให้การมองเห็นมีประสิทธิภาพมากที่สุดค่ะ
แล้วแว่นที่ไม่พอดีกับใบหน้า เกิดจากอะไรได้บ้าง?
สาเหตุไม่ได้มีเพียง “กรอบใหญ่ไปหรือเล็กไป” เท่านั้นค่ะ แต่เกิดได้จากหลายปัจจัย เช่น
- ความกว้างของกรอบไม่เหมาะกับใบหน้า ทำให้กรอบรัดบริเวณขมับหรือหลวมจนเลื่อนง่าย
- ตำแหน่งของสะพานแว่นไม่พอดีกับจมูก ทำให้แว่นไหลลง หรือในบางคนอาจเกิดแรงกดบริเวณสันจมูก
- ความยาวขาแว่นไม่เหมาะสม หากสั้นเกินไปอาจรู้สึกตึง แต่ถ้ายาวหรือองศาไม่เหมาะก็อาจทำให้แว่นไม่กระชับ
- รูปทรงกรอบไม่เข้ากับโครงสร้างใบหน้า แม้ขนาดโดยรวมจะใกล้เคียงกัน แต่จุดสัมผัสบางตำแหน่งอาจไม่พอดี
- การปรับดัดแว่นไม่เหมาะสม กรอบที่มีขนาดใกล้เคียงกัน แต่หากปรับแป้นจมูก ขาแว่น หรือองศาของกรอบต่างกัน ก็สามารถให้ความรู้สึกในการสวมใส่ต่างกันได้
- เลือกกรอบโดยไม่ได้คำนึงถึงเลนส์ โดยเฉพาะผู้ที่มีค่าสายตาสูง เลนส์โปรเกรสซีฟ การเลือกขนาดและรูปทรงกรอบอาจมีผลต่อความหนา น้ำหนัก และความเหมาะสมของเลนส์
ตัวเลขบนกรอบแว่นบอกอะไร? อ่านให้เป็น ช่วยเลือกกรอบแว่นตาง่ายขึ้น
ถ้าทุกคนลองหยิบแว่นขึ้นมาดูบริเวณด้านในของขาแว่น อาจเห็นตัวเลขแบบต่าง ๆ เช่น 50 21 145 ซึ่งหลายคนอาจสงสัยว่าเลขเหล่านี้คืออะไร และเกี่ยวข้องกับขนาดกรอบแว่นอย่างไร โดยทั่วไป ตัวเลขลักษณะนี้เป็น ขนาดของกรอบแว่นในหน่วยมิลลิเมตร (mm) และมักเรียงตามลำดับดังนี้
ความกว้างเลนส์ – ความกว้างสะพานแว่น – ความยาวขาแว่น
ดังนั้นตัวอย่าง 50 21 145 สามารถอ่านเบื้องต้นได้ว่า
- 50 mm = ความกว้างของช่องเลนส์แต่ละข้าง
- 21 mm = ความกว้างบริเวณสะพานแว่นระหว่างเลนส์
- 145 mm = ความยาวขาแว่น
โดยเครื่องหมายคล้ายสี่เหลี่ยมระหว่างตัวเลข มักใช้คั่นระหว่างค่าความกว้างเลนส์และความกว้างสะพานแว่นค่ะ นอกจากนี้ยังมีตัวเลขด้านหน้าที่สื่อถึงรหัสรุ่นของแว่นตา และรหัสสีกรอบแว่น ตัวอย่างเช่น
MT7899 C01 50 21 145
ตัวเลขเหล่านี้ช่วยเราอย่างไร?
หากมีแว่นคู่เดิมที่ใส่แล้วพอดี เราสามารถใช้ตัวเลขบนกรอบเป็น ข้อมูลอ้างอิงเบื้องต้น สำหรับเลือกกรอบใหม่ได้ เช่น แว่นเดิมขนาด 50-21-145 กรอบใหม่ที่มีขนาดใกล้เคียงกันก็อาจเป็นตัวเลือกที่น่าสนใจค่ะแต่ทั้งนี้ตัวเลขก็เป็นเพียงจุดเริ่มต้นเท่านั้น ไม่ได้หมายความว่าเลขเท่ากันแล้วจะพอดีกับใบหน้าเหมือนกัน เพราะกรอบแต่ละรุ่นมีรูปทรง ความสูง และความโค้งแตกต่างกัน หมอแนะนำว่าควรลองสวมจริงก่อนตัดสินใจเสมอค่ะ อย่างที่ร้านหมออุ๊ยมีกรอบแว่นให้ทดลองสวมใส่จากหลากหลายแบรนด์ เพื่อให้คนไข้ได้รับแว่นที่เหมาะกับการใช้งานมากที่สุด
วิธีวัดขนาดกรอบแว่นตาด้วยตัวเอง เช็กเบื้องต้นก่อนเลือกกรอบใหม่
- วัดความกว้างของกรอบแว่น หากต้องการวัดกรอบด้วยตัวเอง สามารถใช้ไม้บรรทัดที่มีหน่วยมิลลิเมตรได้ค่ะ โดยวางแว่นบนพื้นราบ แล้ววัด ความกว้างจากด้านนอกสุดของกรอบด้านหนึ่งไปยังด้านนอกสุดของอีกด้านหนึ่ง ค่าที่ได้จะช่วยให้เราประเมินขนาดโดยรวมของกรอบได้
- ดูความกว้างของช่องเลนส์ ตัวเลขตัวแรกบนกรอบ เช่น 52 โดยทั่วไปหมายถึงความกว้างของช่องเลนส์หนึ่งข้างประมาณ 52 มม. วิธีวัดคือให้วัดความกว้างของเลนส์ 1 ข้าง จากซ้ายไปขวา แต่สำหรับผู้ที่มีค่าสายตาสูง หากเลือกกรอบที่มีขนาดใหญ่และเลนส์มีพื้นที่มากขึ้น อาจมีผลต่อเรื่องความหนาและน้ำหนักของเลนส์ได้ จึงควรให้ผู้เชี่ยวชาญช่วยประเมินร่วมกับค่าสายตาด้วยค่ะ
- ดูขนาดสะพานแว่น ตัวเลขตัวที่สอง เช่น 17 หมายถึงระยะห่างของสะพานจมูกตรงกลาง ดดยส่วนนี้เกี่ยวข้องกับตำแหน่งที่กรอบวางบนจมูกโดยตรงค่ะ ถ้าสะพานแว่นไม่เหมาะกับโครงสร้างจมูก แว่นอาจเลื่อนลงได้ง่าย หรือในบางกรณีอาจทำให้เกิดแรงกดบริเวณจมูกได้ 👉🏼 โดยเฉพาะคนที่มีสันจมูกค่อนข้างต่ำหรือมีรูปทรงจมูกเฉพาะ การเลือกกรอบจากตัวเลขอย่างเดียวอาจไม่เพียงพอ แต่ต้องดูรูปทรงของสะพานแว่นและการออกแบบกรอบร่วมด้วย
- เช็กความยาวขาแว่น ตัวเลขสุดท้าย เช่น 140 จะหมายถึงความยาวของขาแว่น ซึ่งขาแว่นที่เหมาะสมควรโอบบริเวณด้านข้างศีรษะและหลังใบหูได้อย่างพอดี ไม่กดจนรู้สึกเจ็บ และไม่หลวมจนทำให้แว่นเคลื่อนง่าย แต่ทั้งนี้ความสบายของขาแว่น ไม่ได้ขึ้นอยู่กับตัวเลขความยาวเพียงอย่างเดียวค่ะ เพราะการออกแบบและองศาของขาแว่น รวมถึงการปรับดัดโดยช่างแว่น ก็มีผลต่อความพอดีเช่นกัน
วิธีเช็กด้วยตัวเอง ว่ากรอบแว่นตาพอดีกับหน้า
- กรอบไม่ควรบีบขมับ ลองใส่แว่นแล้วสังเกตว่าบริเวณข้างศีรษะรู้สึกตึงหรือไม่ หากรู้สึกว่ากรอบกดขมับตั้งแต่ตอนลองใส่ นั่นอาจเป็นสัญญาณว่ากรอบแคบเกินไป หรือรูปทรงของกรอบไม่เหมาะกับศีรษะของเรา
- กรอบไม่ควรเลื่อนลงง่าย ลองก้มหน้า เงยหน้า หรือขยับศีรษะเบา ๆ แล้วดูว่าแว่นเคลื่อนตำแหน่งมากหรือไม่ หากแว่นเลื่อนลงตลอดเวลา อาจเกิดจากหลายสาเหตุ เช่น สะพานแว่นไม่เหมาะกับจมูก น้ำหนักของเลนส์ หรือการปรับแว่นที่ยังไม่พอดี จึงไม่ควรสรุปทันทีว่าเป็นเพราะ “กรอบใหญ่” อย่างเดียวค่ะ
- ขอบกรอบไม่ควรกดบริเวณใบหน้า บริเวณข้างจมูก ขมับ หรือหลังใบหู ไม่ควรรู้สึกกดหรือเจ็บเมื่อลองใส่ โดยเฉพาะคนที่ต้องใส่แว่นตลอดวัน หมออุ๊ยอยากให้ความสำคัญกับเรื่องนี้มาก เพราะความรู้สึกสบายเมื่อใส่ต่อเนื่องหลายชั่วโมงสำคัญไม่แพ้ความสวยเลยค่ะ
- ตาดำควรอยู่ในตำแหน่งที่เหมาะสมกับกรอบ เมื่อมองตรง กระจกตาดำควรอยู่ในตำแหน่งที่เหมาะสมภายในกรอบ ไม่ควรชิดขอบกรอบมากจนเกินไป แต่ขณะเดียวกันก็ไม่ควรรู้สึกว่า “ตาดำต้องอยู่ตรงกลางเป๊ะทุกกรอบ” เพราะกรอบแต่ละรูปทรงและการออกแบบแตกต่างกัน และการเลือกกรอบสำหรับเลนส์บางประเภทก็มีรายละเอียดเฉพาะค่ะ
บทสรุป:
ทั้งหมดนี้เป็นเทคนิคการเลือกกรอบแว่นด้วยตัวเองแบบง่าย ๆ ที่ช่วยให้เราเข้าใจขนาดของกรอบได้มากขึ้น แต่หมออยากให้ทุกคนเข้าใจว่านี่เป็นเพียงส่วนหนึ่งของการเลือกกรอบแว่นเท่านั้นค่ะ เพราะความพอดีจริงยังขึ้นอยู่กับปัจจัยอื่น ๆ ที่หลากหลาย ดังนั้น หากต้องการเลือกกรอบที่พอดีที่สุด หมอแนะนำให้ ลองสวมจริงและให้ผู้เชี่ยวชาญช่วยประเมิน เพราะผู้เชี่ยวชาญสามารถดูได้มากกว่าความกว้างของกรอบ แต่สามารถพิจารณาความสัมพันธ์ระหว่างกรอบ ใบหน้า ตำแหน่งตา และเลนส์ที่จะนำมาตัดร่วมกันได้ค่ะ
อยากเลือกกรอบแว่นที่มั่นใจ พร้อมเลนส์ที่ใช่ มาปรึกษาเราได้ค่ะ
ถ้าใครกำลังมองหาแว่นคู่ใหม่ แต่ยังไม่แน่ใจว่าควรเลือกกรอบขนาดไหน ทรงอะไร หรือควรใช้เลนส์แบบใดให้เหมาะกับการใช้งาน สามารถเข้ามาปรึกษาที่ Dr.Ouise Eye Clinic (หมออุ๊ย) คลินิกศูนย์เลนส์แว่นตาโปรเกรสซีฟและเลนส์ชะลอสายตาสั้นในเด็ก ที่คลินิกมีทั้ง จักษุแพทย์ นักทัศนมาตร และผู้เชี่ยวชาญด้านแว่นตาและเลนส์ คอยให้คำแนะนำตั้งแต่การตรวจสุขภาพตาและวัดสายตา การเลือกกรอบ ไปจนถึงการเลือกเลนส์ให้เหมาะกับค่าสายตาและลักษณะการใช้งาน เพราะหมอเชื่อว่าแว่นที่ดีไม่ใช่แค่แว่นที่ “ใส่แล้วสวย” แต่ควรเป็นแว่นที่ พอดีกับเรา มองเห็นสบาย และตอบโจทย์การใช้ชีวิตจริงด้วยค่ะ
บทความโดย หมออุ๊ย แพทย์หญิง วชิรา สนธิไชย จักษุแพทย์เฉพาะทาง ด้านการแก้ไขปัญหาสายตาและเลนส์โปรเกรสซีฟ
แพทย์หญิงวชิรา สนธิไชย (หมออุ๊ย)
- จักษุแพทย์เฉพาะทาง อนุสาขากระจกตาและแก้ไขค่าสายตา (Cornea and Refractive surgery)
- ชำนาญด้านการรักษาโรคตา เช่น โรคตาแห้ง โรคกระจกตาโก่งย้วย และการแก้ไขปัญหาค่าสายตาผิดปกติ ด้วยการจ่ายเลนส์แว่นสายตา เลเซอร์แก้ไขค่าสายตา เช่น เลสิก ผ่าตัดใส่เลนส์เสริม จากที่คุณหมอมีประสบการณ์กว่า 10 ปี กับผู้ป่วยที่มีปัญหาด้านค่าสายตาผิดปกติรวมถึงโรคตา
- ประกอบกับทางบ้านคุณหมอเองมีกิจการด้านแว่นตา จึงทำให้หมอเองนำความชำนาญทั้ง 2 ด้านมาผสานกัน ก่อตั้งเป็น “ร้านแว่นตา Dr. Ouise Eye Specialist” เน้นการจ่ายเลนส์แว่นตาที่เหมาะสมกับปัญหาสุขภาพตาเฉพาะบุคคล เพื่อให้การมองเห็นที่ชัดเจนและสบายตา โดยมีเป้าหมายขอเป็นด่านแรกในการดูแลแบบองค์รวมสุขภาพตาเบื้องต้นให้กับชาวไทย เข้าถึงการตรวจตา โดยไม่ต้องไปถึงโรงพยาบาล
ประวัติการศึกษา
- แพทยศาสตร์บัณฑิต ศิริราชพยาบาล, มหาวิทยาลัยมหิดล
- วุฒิบัตรสาขาจักษุวิทยา, คณะแพทยศาสตร์โรงพยาบาลธรรมศาสตร์, มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์
- วุฒิบัตรอนุสาขากระจกตา และผ่าตัดแก้ไขค่าสายตา, คณะแพทยศาสตร์โรงพยาบาลรามาธิบดี, มหาวิทยาลัยมหิดล
ปัจจุบัน
- อาจารย์จักษุแพทย์ หน่วยกระจกตาและผ่าตัดแก้ไขค่าสายตา โรงพยาบาลรามาธิบดี
- ผู้ก่อตั้ง Dr.Ouise Eye Specialist
Blog
- บทความทั้งหมด
- บทความแนะนำจากหมออุ๊ย
- สุขภาพตาเเละปัญหาสายตา
- เลนส์เเว่นตา
- เลนส์โปรเกรสซีฟ
- กรอบเเว่น
